21, జనవరి 2011, శుక్రవారం

ఉద్యోగపర్వం లో హిందీ వేట

రామాయణం లో పిడకల వేట లాగ,నా ఉద్యోగ పర్వం లో హిందీ వేట బాగా జరిగింది. ఇవ్విధంబెట్లనిన:

నాకు హిందీ భాషా రానేరాదు నేను ఉద్యోగం లో చేరిన కొత్తలో.  మా బ్యాంకు ఉత్తర దేశం లో కేంద్రీక్రుతమయినందువలన శిక్షణ కోసం జబల్పూర్, భువనేశ్వర్, కలకత్తా, చండీగర్ ఇత్యాదులైన ప్రదేశాలకి వెళ్ల వలసి వచ్చేది. దూర ప్రయాణాలు చేయటం అలవాటు లేని పని. ఎలాగైతేనేం, మొదటిసారి జబల్పూర్ వెళ్ళే పని పడింది 15 రోజుల శిక్షణ కోసం. అర్ధరాత్రి గంగా కావేరి రైలు పట్టుకుని మొదటి తరగతి లోకి అడుగుపెట్టాను. నా కూపే ఏదో కనుక్కోవటం తెలియకపోవటం వలన మిగిలిన వారిని నిద్ర లేపి తిట్లు తినవలసి వచ్చింది. ఒక పెద్దాయన నా అవస్థ గమనించి, నాయనా, కొత్తా ఏమిటి అని, పెట్టె తలుపు మీద వున్న అక్షరాలను గమనించి నీ సీటు చూసుకో అని నన్ను వోదార్చాడు.

తెల్లారింది, నాగపూర్ చేరాము. లేచి దంతధావనం చేసుకునేసరికి, పక్క పెట్టె లోనుంచి  (పెట్టె అనగా, కూపే అని కవి హృదయం) చక్కని సంగీతం, తబలా వాదన సన్నగా వినిపిస్తోంది. ఏమిటా అని చూద్దును కదా, హిందుస్తానీ సంగీతం ఏరులై పారుతోంది.  ఒక తమిళ జంట, ముచ్చటగా ఉన్నారు, సంగీత ప్రేమికులనుకుంట! ఒక ఉత్తర దేశపు పెద్దాయన తబలా ముందేసుకుని కూర్చుంటే, వీళ్ళు కర్నాటకాన్ని, హిందుస్తానీ ని కలగలిపి సమయాన్ని గడుపుతున్నారు. కాసేపు వాళ్ళ దగ్గరే కాలక్షేపం చేసాను. అక్కడే ఉస్తాద్ జాకీర్ హుస్సేన్, కున్నక్కుడి వైద్యనాధన్ ల "రంగులు" (colours) అనే కాసెట్ చూసాను. తరువాత కొని విని ఆనందించాను అనుకోండి. కాసేపు డైరీ (అప్పట్లో అదో వింత ప్రపంచం నాది) రాసి, వచ్చే పోయే స్టేషన్లు చూస్తూ కూర్చున్నాను. మొదటిసారి కావటం తో నాలో ఆత్రుత మొదలయింది, శిక్షణా కేంద్రానికి ఎలా వెళ్ళాలా అని, తోటి ప్రయాణీకుడిని అడిగితె, వెళ్లేసరికి రాత్రి 11 అవుతుందని , పైగా  ఆ  రోజు  హోలీ పండుగ, హడావిడిగా ఉంటుందని, తన వాహనం లో గమ్యస్థానం చేర్చాడు.

ఇక్కడ చూడండి చమత్కారం. అక్కడ వృత్తాకారం లో ఉన్న గదుల మధ్య భోజనాల బల్ల ఇతర సామాన్ లు ఉన్నాయ్. కొన్నిటి మీద "సౌచాలయ" అని రాసి ఉన్నది. మామూలుగా హిందీ లో 'సోచనా' అనగా ఆలోచించటం గదా అనుకుని అవి కార్యాలయ గదులేమో అనుకున్నాను. నాతొ పాటూ ఇద్దరు తెలుగు మేకలు (బకారాలన్నమాట) కూడా వచ్చారు. వారికీ హిందీ రాదు. ఉదయం లేచి కాలకృత్యాల కోసం వెతుకుతుంటే, అక్కడి పనివాడు నాకు ఈ 'సౌచాలయ' చూపించాడు. ఇవి తరగతి/కార్యాలయాల గదులు కదా బాబూ అంటే, నన్నొక వెర్రి చూపు చూసి, తలుపు తెరిచాడు. చూద్దును గదా పాయిఖానాలు. ఇహ చూసుకోండి! మిత్రులంతా ఈ విషయం చెప్పుకుని నేనక్కడ ఉన్నన్నాళ్ళూ ఏడిపిస్తూనే ఉన్నారు. 

ఎలా ఉన్నదంటే, వెనకటికో సహోద్యోగి, (హిందీ బాధితుడే) నాగపూరు వెళ్లి, రిక్షా మాట్లాడుకుని, వాడు మూడు వేళ్ళు చూపించి తీస్, తీస్ (చాలా సంవత్సరాల క్రితం లెండి, ఇప్పుడు ౩౦౦ అన్నట్టు) అంటే మనవాడు తీన్ ని గుర్తు తెచ్చుకుని, హుశారుగా ఎక్కేసాడు. తీరా వెళ్ళాక, విషయం అర్ధమై వాడితో హిందీ లో పోట్లాడలేక,   డబ్బులిచ్చి వదిలించుకుని, తిన్నగా నడుచుకుంటూ వెనక్కి వచ్చేసాడుట.

ఈ విష్యం ఇలా వుంటే, అక్కడ ఉన్నన్నాళ్ళూ  నా పని పోకచెక్క లా తయారయింది. వాళ్ళ భాష అర్ధం కాదు, తిరిగి చెప్దామంటే, చెప్పలేను. ఆ కార్యక్రమం ముగిసే సరికి, కొంత మటుకు హిందీ లో పండిట్ ని అయిపోయానంటే నమ్మండి. ఇక ఈ గొండా లోకి వచ్చి పడేసరికి, చాలా వరుకు వ్యవహారిక భాష పట్టుకోగలిగాను. కానీ ఇక్కడ ఇంకో చిక్కొచ్చి పడింది. ఈ భాష వేరొక యాస(భోజ్పురీ) లో వుండటం వలన, వాళ్ళు పూర్తిగా సత్తెకాలపు మనుషులవటం వలన, పాలబ్బాయి, కూరలబ్బి, పనివాళ్ళు ఏమి మాట్లాడిన ఉత్తినే వూ కొట్టి తలూపటం, అర్ధమైనట్లు నటించటం చెయ్యాల్సి వచ్చేది.  వాళ్ళెంత సత్తేకాలం వాళ్ళంటే, నాకు హిందీ రాదురా మొర్రో అంటే వీడేమిటి ఈ భారత దేశంలోనే పుట్టాడా అని వింతగా చూసేవాళ్ళు. మా మిత్రులంతా కలిసి వాళ్ళముందే సుభ్భరంగా తెలుగులో ఎల్లి మీద పిల్లి, పిల్లి మీద ఎల్లి అని చెప్పుకునేవాళ్ళం, వీళ్ళకు యెలాగూ  తెలియదుగా అని.

కొంత   మటుకూ ఇదీ విష్యం. మరికొంత మళ్ళీ గుర్తొచ్చినపుడు, వీలయినపుడు, సమయం చిక్కినపుడు...

ఉంటానండీ,
మీ
మల్లాది లక్ష్మణ కుమార్
   

20, జనవరి 2011, గురువారం

తవికలు - 2

ఇంతకు ముందు చెప్పినట్టు, మిత్రులు నండూరి శివ ప్రసాదు గారు, తన మరొక తవికను ప్రచురించటానికి అంద చేసారు!

ఇది చదివే ముందు కొంచెం ముందుమాట చెప్పాలి. మన కృష్ణా, గోదావరి లాంటి తీరాంధ్ర ప్రాంతాల్లో చలికాలం అన్నది పేరుకే అని, ఒక మాదిరిగా ఉత్తరాంధ్ర లో చలి పెడుతుందని, మనకి తెలుసు.( నీ చెప్పేది ఇక్కడ ఉంటున్న ఆంధ్రుల గురించి. విదేశాలలో అయితే మంచు కురియటాలు, ఆ బాధలు వేరే ఉంటాయి. నా పాఠకుల లో  రకరకాల దేశాల వారున్నారని ఈ మధ్య గూగుల్ వారు మొదలెట్టిన పాఠకుల జాబితా వలన తెలుస్తోంది. వారందరికీ నా ధన్యవాదాలు, నా సోదిని భరిస్తున్నందుకు. ఒక విన్నపం ఏమిటంటే... దయచేసి మీ సలహాలను, వ్యాఖ్యలను, అభిప్రాయాలను వ్యాఖ్య లతో తెలియచేయండి )

కానీ, నా లాంటి (మా లాంటి) కోస్తా జీవులకి, ఉత్తర భారత దేశ చలి ఈ గోండా లోని ఉద్యోగ పర్వం వలెనే తెలిసొచ్చింది. ఆ కాలం మొదలైన నుంచీ ప్రతీ వారం ఏదో ఒక కొత్త రకం దుస్తులు, ఆ చలి తట్టుకొవటానికి కొనవలసి వచ్చింది. అందువలన మీరు ఈ క్రింది ఉదాహరించిన స్తితి ని చూసి నవ్వుకోవద్దునని మనవి.

ఇంతకీ మన శివుడు చెప్పిన అనుభవాలు ఏమంటే :
(వారి రచన యధాతధం గా ఇవ్వటం వలన కొండొకచో ఆంగ్ల పదాలు అలాగే వుంచటం జరిగింది, క్షమించండి.)

ముత్యాల మంచు ముద్దాడగా
పచ్చ పచ్చని పైరు పరవశించింది
పట్టాల శ్వట్టర్స్ కప్పుకున్న పశువులు
పొగ మంచులొనుంచి పలకరిస్తున్నాయి

సూరీడుని సూసిని సూసి సాన రోజులయ్యింది
సుక్కల్ని సూసి సాన కాలమయ్యింది

వేశవి కాలపు తీవ్రత
వర్షకాలపు ఆర్ద్రత
శీతకాలపు సాంద్రత
ఇదే మా గోండా ప్రత్యేకత!!

A BEAUTIFUL WINTER

డార్జీలింగ్ లోనో హిమాలయాల లోనో ఉండే మంచుతో తెల్లవారింది. సూర్యుడు కనపడకుండా గుడ్ మార్నింగ్ చెప్తున్నాడు. చన్నీళ్ళలో చేతులు పెడితే చురుక్కుమంటొంది. వేడి వేడి అన్నం కూడా రెండు నిముషాలలో మాయం అయిపోతొంది. అన్ని రకాల వేషదారణలో Bike మీద బయలుదేరాను. winter shirts (అంటే పాత shirts) వాడటం మొదలు పెట్టాను. (బయటికి కనపడవు కదా) . ఐదు అడుగుల ముందు ఏ ముందో కనపడటం లేదు. పట్ట పగలు కూడ Head Light కాంతి అవసరం లేదంటే Accident తధ్యం .

గోండా నుంచి తరబ్ గంజ్ కి వెళ్ళే లోపు ఏడవకుండా ఏడుపు ( మంచు కను రెప్పల మీద పడి బిందు రూపంలో రావటం) వర్షంలోకి వెళ్ల  కుండా శిరస్త్రానము, బట్టలు తడిసి పోవటం, ముత్యాల మీసం(మంచుతొ తడిసిన) Bike Speed 20km దాటక పోవటం వల్ల మేఘాలమీద కీలుగుర్రం మీద వెడుతున్న అనుభూతులు  చాల కొత్తగా ఉన్నాయి.

                        *        *        *
దీనిలో నాకు నచ్చిన ఒక ప్రయోగం, " ముత్యాల మీసం"
మంచులో తిరగగా మంచు బిందువులు మీసం పై పడి మెరుస్తుంటే ముత్యాలతో చేసిన మీసం లా ఉన్నదని మిత్రులు సెలవిచ్చారు.  బాగుంది కదూ!!

మరిక సెలవు
మీ
లక్ష్మణ కుమార్ మల్లాది





నవ సంక్రాంతి వేళ శుభ శాంతి కామనలు

మా చక్రి సంక్రాంతి శుభవేళ కొత్త సందేశం ఇచ్చాడు. మరిక అదేమిటో చిత్తగించండి:
                                                        *       *      *
నవ సంక్రాంతి వేళ శుభ శాంతి కామనలు
ఆనాటి కానాటి
సామ్రాజ్యాలు సామ్రాట్టులు మటుమాయమయ్యే
రాజ్యాలు రాజులు పోయి రాతి గురుతులు మిగిలే
నవాబులు పటేళ్ళు తెరమరుగాయే
కామందులు కరణాలు కనుమరుగాయె
ఘోర కలికల్మషములు కాలగర్భము చేరె !
నాటికి నేటికి తెలుగు వెలుగుజూడ
పాంచ వేద మది నన్నయ్య తెనిగించు
రామాయణమున్ తిక్కన నిర్వచించు
సిరికిన్ జెప్పడంటూ శ్రీనాధు వర్ణించు
మందార మకరందమనుచు పోతన ప్రార్ధించు
సత్య భామనే యనుచు సిద్దేంద్రు నర్తించు
శ్రీరాము దయ చేతననుచు బద్దెన పలికించు
విశ్వదాభిరామయన్చు వేమన బోధించు
అదివో అల్లదివో అనుచు అన్నమయ్య మ్రొక్కించు
లెస్స లెస్సయని శ్రీకృష్ణరాయ శ్లాఘించు
పలుకే బంగారమాయెనా యనుచు గోపన్న లాలించు
ఎందఱో మహానుభావులన్చు త్యాగయ్య కీర్తించు
ఎల్లలెరుగని నీ విదుల భావమ్ముల మేలుగని నీ
సంక్రాంతికిన్ విశాలాంధ్రసుతుల్ సుఖమునొందు గాక
వేర్పాట్లు మరచి !!

(--భావము తప్ప వ్యాకరణ దోషములు గ్రహించ వలదని మనవి ) అని చక్రి తెలియచేసారు.
                                       *     *     *

మన తెలుగు వెలుగులు ఎల్లెడలా వ్యాపింప చేయు ఇటువంటి కీర్తనలే మనకు రక్ష. కావున దయచేసి మన భాషను విడదీయకండి. కిన్చపరచకండి. అభిమానించండి. సొగసును ఆస్వాదించండి.

ప్రాంతం ఏదైనా, కులం ఏదైనా, మతం ఏదైనా, యాస ఏదైనా... 

"జై తెలుగు" అనండి.  తెలుగు తల్లికి నివాళు లివ్వండి.

మీ
లక్ష్మణ కుమార్ మల్లాది.
(మీ అభిప్రాయాలను ప్రచురించటం మరచిపోకండి)


30, డిసెంబర్ 2010, గురువారం

అజ్ఞాత కవి

దయచేసి గమనించ గలరు, క్రింద ప్రకటించిన కవితా రచయిత నేను కాదు, మీ స్పందనలు chakri5@yahoo.com కి తెలుపగలరు.
* * *
ఎవరో?
తెలీనప్పుడు కోతివనుకొన్నాను,
అప్పుడే, గుండ్రాయిలా ఉంటె,
నిజమేననుకున్నాను.
ఒకరు పాడుతుంటే, పాటలా కూడా వుంటావా!
నాకు అర్ధం కాలేదు!
అదుగో,
కొండపైన,
నడుంపై చేతులేసుకొని,
నేనే! అని నించుంటే
ఎందుకో, నమ్మబుద్ది కాలా!
పోదురు! ఎందుకొచ్చిన గొడవ అనుకుంటే,
ఏ దారిన వెళ్ళినా
దీపం పట్టుకు, వెలుగు చూపించటమే!
ఎవరూ? చూద్దామంటే,  ....  చీకటి.
ఎంతదూరమనీ? ఇలా!
వద్దులే! నాకనవసరం
ఎవరున్టేనేం, లేకపోతేనేం ,
అన్నాను!    కానీ,
అన్య భారమేదో, గుండెలపై ఉంచిన బాధ!
నా అమాయకత్వానికి, అసమర్ధతకు,
ఎక్కడో, చీకట్లో
జాలిగా ఏడ్చిన చప్పుడు!
ఇక, ఉన్నచోటునే
ఆగిపోయాను - అబ్బ! యెంత అలసట?
వెను తిరిగి చూసాను!
మార్గమంతా...
నలిగిపోయిన పూవులగుపించాయి!
పాపమేవరిదో అర్ధం కాలేదు!
కానీ, బాధ కలిగింది!
నాకు తెలియదు -
ఎక్కడి సంస్కార విన్నపమో?
పశ్చాత్తాపానికి నాందిగా
కంటి నుండి ఒక బిందువు
ప్రాయశ్చిత్తానికి సమిధగా జారింది!
అది మొదలు, తెర పలచబడింది!
స్థాణువులా నిల్చుండిపోయాను!
నిశాంత చ్చాయలో ఇంద్రధనుస్సు!
కలలో కూడా కనలేదు!
ఎదురుగా, స్థిరంగా, సూటిగా వస్తోంది, దూరంగా!
తెల్లటి వెన్నెల కిరణం!
అంతఃనేత్రం, అప్పుడే తెరుచుకొంది!
నిశ్చలంగా ఉన్నా తంత్రి,
ఫెళ్ళున కదిలిన భ్రాంతి.
వెల్లువలా కోర్కె రగిలితే,
కౌగిలి చాలని కవనం!
మరోసారి కంట నీరుఉబికింది!
ఆర్ద్రంగా, దుఖ్ఖిస్తున్న గుండెపై పన్నీటి జల్లులా
నిశ్సబ్దంగా నవ్వు వినిపించింది!
ఈ సారి వెతకలేదు.
చేయి చాచి, కౌగిలించుకున్నాను!
ఇక ఎవరినీ చూడాలని అనిపించలేదు!
అయినా, అందరూ అవుపిస్తున్నారు!
ఇప్పుడు.... శూన్యం కూడా!!
నేను వింటున్న సంగీతం,
దాహం తీరగా, తీరగా తాగుతున్నాను,
అమృతం లా!
నా ఆనందం చూసి నవ్వుతున్నారు.
కొంచెం పంచి ఇస్తానన్నాను, తరగదన్న ధైర్యంతో
వద్దుట - ఈ పిచ్చి, వారికి వద్దుట.
జాలి కలిగింది.
ఒంటరిగా వదిలివేశారు.
నా వెంట ఉన్న, వారి జాడను గమనించలేదు.
రేపు రాజులుట,
ఈ రోజే రాళ్ళు దాచుకుంటున్నారు!
వెనుతిరిగి చూసి నవ్వాను,
అపారంగా ఉన్న వీళ్ళు ఎరుగని అండను చూసి.

ఈ శూన్యంలో దోబూచులాట తెలిసి-
నిర్యానమదిగాను.
సమాధానం లేదు?
మరోమారు, భాష తెలియదని అనుమానం కలిగింది.
అయినా తెలిసినట్టే అరిచాను.
నవ్వుతుంటే, తన్మయత్వం తో చేష్టలుడిగి చూస్తున్నాను!
ఆలోచిస్తున్నాను!!

అజ్ఞాత కవి

ఈ రోజు మీకు ఒక అజ్ఞాత కవిని పరిచయం చేస్తున్నాను. ఇప్పటివరకు తన కవితలు నాకు తెలిసి చీకటిలోనే ఉండిపోయాయి. అతని అనుమతి లేకుండా నేను మీకు ఇవి అందిస్తున్నాను! అసలు ప్రతి నాదగ్గరే ఉన్నది కనుక నేమో నాకు ఈ ధైర్యం?! "అజ్ఞాత కవి" అన్న శీర్షిక కింద మీరు వాటిని నా పుటలో చూడవచ్చు. మీ స్పందనలు నేరుగా అతనికే తెలియచేయండి....  chakri5@yahoo.com అన్న చిరునామా కి..

దయచేసి గమనించ గలరు. ఈ కవితలు నా సొంత రచన కాదు.

నీవు  రాలేదు !
వేచి వాలిన కనుల
చీకటి అలుముకుంది!
పరువాల కలువ
అలిగి ముడుచుకుంది!
విరిపూల వన్నె
ఎదురుచూపులో వాసి వాడినదేమో?
చెక్కిట జారిన ముత్యం
మునిపంట బిగిసిన పెదవి అదురుకు
ఝాడుసుకుంది
నిట్టూర్పు సెగలు నిండిపోయిన ఎద
సోలిపోయింది!
తను వాలిపోయింది!
రేయి మలుపు చూసుకుంది!
నీవు రాలేదు!!!

రచయిత చక్రి కి ధన్యవాదాలు మరియు క్షమాపణల తో ....

మీ
మల్లాది లక్ష్మణ కుమార్